Συνέντευξη του αρχιμουσικού της Δημοτικής Φιλαρμονικής Σπάρτης κ. Σαράντου Κανελλάκου

στη Χριστιάνα Χιώτη
Δευτέρα, 10 Οκτώβριος 2011 03:00 | E-MAIL ΕΚΤΥΠΩΣΗ
«Πάρτε ανθρώπους που αγαπάνε αυτό που κάνουν στη ζωή τους για να έχετε έργο»
Είναι ευρέως διαδεδομένο ότι η Φιλαρμονική Σπάρτης μετρά πίσω της ιστορία 115 χρόνων. Λιγότερο γνωστό είναι ότι από την ίδρυσή της το 1895 ως τμήμα του Σπαρτιατικού Γυμναστικού Συλλόγου, με πρώτη εμφάνιση την Πρωτομαγιά του 1896, ευτύχησε να γνωρίσει σημαντικούς ξένους και έλληνες μαέστρους. Από το 1923 αρχιμουσικοί που τη διηύθυναν με επιτυχία ήταν οι σπαρτιάτες  Αλέκος Παναγιωτόπουλος (1923-1943) και Μιχάλης Μαχαίρας (1943-1972), εποχή κατά την οποία έγινε Δημοτική. Από το 1972 έως και το 1990 τη φιλαρμονική διεύθυνε ο Δημήτρης Αθανασόπουλος.
Από το 1990 τα ορχηστρικά ηνία της Δημοτικής Φιλαρμονικής Σπάρτης κρατεί επάξια ο επίσης σπαρτιάτης Σαράντος Κανελλάκος. Έχοντας τριπλασιάσει τον αριθμό των μουσικών της και με εμπλουτισμένο ρεπερτόριο που δοκιμάστηκε σε πανελλαδικές μουσικές συναντήσεις και διεθνή φεστιβάλ, η Δημοτική Φιλαρμονική είναι ένα κύτταρο πολιτισμού που κρατά ζωντανή την πόλη.
Η υψηλής ποιότητας εμφανίσεις των τελευταίων χρόνων και η πρωτοτυπία με την οποία συνοδεύει ακόμα και τις πιο παραδοσιακές εκδηλώσεις, όπως είναι οι εθνικές παρελάσεις, έδωσαν την αφορμή για μία εκ βάθους συζήτηση με τον σημερινό μαέστρο.

 Σας αρέσει πολύ αυτό που κάνετε. Πότε υπήρξαν τα πρώτα σας μουσικά ακούσματα;
Ο πατέρας μου έπαιζε μαντολίνο. Σε ηλικία πέντε ετών με πήγε στην πλατεία του Αρεως στη Τρίπολη όπου άκουσα σε μια ορχήστρα έναν γνωστό τρομπετίστα της εποχής καθώς και στην Αθήνα στο πεδίο του Άρεως για τον ίδιο σκοπό. Τρελάθηκα. Μου κέντρισε πολύ το ενδιαφέρον και το θυμάμαι ακόμα σαν τώρα. Μετά πήγα στον Μαχαίρα 8-9 χρονών κι εκεί πήρα τις πρώτες μου μουσικές βάσεις.     

Πότε αναλάβατε;
To 1990, ως αρχιμουσικός, ανέλαβα τη μπάντα με πέντε μαθητές.  Σήμερα η μπάντα  της Σπάρτης είναι από τις τρεις μεγαλύτερες  στην Ελλάδα, αμέσως μετά της Αθήνας και της  Κέρκυρας, με 60 ενήλικες μουσικούς και 40 μαθητές που αποτελούν την μπαντίνα. Ο ίδιος ο Δεσπότης μας, χωρίς να γνωρίζει τέτοιες λεπτομέρειες, αλλά λόγω της ιδιότητάς του περιοδεύοντας σε όλες τις πόλεις, μου ανέφερε ότι τέτοια μπάντα έχουν μόνο στην Κέρκυρα και στην Αθήνα.

Οι μουσικοί της μπάντας ειδικεύονται σε κάποιο συγκεκριμένο είδος μουσικής;
Παίζουμε τα πάντα, είμαστε κλασσικοί και ξαφνικά αλλάζουμε εμφάνιση και γινόμαστε ροκάδες.
Πράγματι, έχουμε συνηθίσει να αποκαλούμε τους μουσικούς κλασσικούς, δημοτικούς, έντεχνους,  λαϊκούς. Εμείς έχουμε καταφέρει να κάνουμε την δική μας μουσική επανάσταση και να παίζουμε τα πάντα. Οι άλλοι παίζουν τα εμβατήριά τους και θα βγουν το καλοκαίρι με πέντε τραγούδια όλα κι όλα.
Σε γειτονικές πόλεις  τους πρότειναν να παίξουν όλα αυτά που παίζουμε εμείς και αρνήθηκαν, λέγοντας ότι είναι πολύ δύσκολο το εγχείρημα. Και πράγματι  είναι, αν αναλογιστείτε ότι ένα μουσικό θέμα που παρουσιάζουμε για πέντε λεπτά κρύβει πίσω του δεκάδες ώρες πρόβας με όλα μας τα όργανα.

Πως επιλέγετε  τους μουσικούς;
Το κριτήριο είναι να αποδεχθούν ότι θα δουλέψουν για την μπάντα και τη Σπάρτη.
Είκοσι χρόνια που παίζουνε έχουν γίνει πολύ καλοί μουσικοί μετά από τόσο διάστημα και τέτοια εμπειρία. Ακόμα κι αυτοί που δεν έχουν ταλέντο μπορούν με την μεθοδική δουλειά να αποδώσουν μουσικά. Το ρεπερτόριο που έχουμε είναι δύσκολο και γιʼαυτό ακριβώς, οι πρόβες και η μελέτη, είναι πολύ καλή άσκηση για τους μουσικούς μας Όσοι θέλουν να μάθουν να παίζουν αυτά τα όργανα, η φιλαρμονική  είναι η κατάλληλη λύση.
Έχουμε τους μισούς μουσικούς με ηλικίες από 35 χρόνων έως 55 ετών. Και οι άλλοι μισοί είναι φοιτητές και μαθητές. Παλαιότερα νόμιζε ο κόσμος ότι στην μπάντα μπαίνουν μόνο μικροί σε ηλικία.

Ταλέντα έρχονται;
Πολλά. Αυτοί μετά γίνονται επαγγελματίες μουσικοί, όπως ο Γ. Σταθόπουλος που είναι πλέον στη Φιλαρμονική του Πολεμικού Ναυτικού μας, ο Γιώργος Βορβής στην Πυροσβεστική, ο Χρ. Αλεξάκης με δικό του συγκρότημα και πολλοί άλλοι.

Τα μικρά παιδιά έρχονται;
Κοντεύουμε να βγάλουμε δεύτερη γενιά μουσικών από τη Φιλαρμονική. Έχουμε σαράντα μικρά παιδιά. Ένα παιδί πρέπει να ʼχει πρότυπο. Βλέπει τη δασκάλα του χορού και λέει να γίνω και εγώ μπαλαρίνα. Αν δεν του δώσεις εικόνα καλή δεν δημιουργείς πρότυπο. Όταν άρχισα, παρακαλούσα τους φίλους μου να μου φέρουν τα παιδιά τους. Σήμερα ευτυχώς παρακαλούν οι γονείς να τα πάρουμε

Οι σπαρτιάτες ειδικότερα ,ενδιαφέρονται για τα μουσικά δρώμενα;
Έχουμε πολλές σχολές, ωδεία, μουσικό σχολείο, φιλαρμονική. Αυτό δείχνει ότι οι πολίτες δεν είναι αδιάφοροι μουσικά. Ίσως οι προηγούμενες γενιές να απείχαν, αλλά τα παιδιά μας τα ωθούμε πλέον σʼ αυτό.
Η αρχαία ελληνική μουσική πέρασε στους ρωμαίους και μετά  στο Βυζάντιο. Μας ήρθαν οι τούρκοι και ήμασταν μουσικά αποκλεισμένοι. Όμως την κρατήσαμε μέσα μας με τα δημοτικά και παραδοσιακά τραγούδια.  Έχουμε μελωδία στη γλώσσα μας, ακούστε την  γερμανική και θα καταλάβετε την διαφορά. Το έχουμε μέσα μας.
Δεν είστε η μπάντα που ο περισσότερος κόσμος έχει στο μυαλό του.
Οι μπάντες είναι ευρωπαϊκός θεσμός. Το πήραμε αντιγραφή. Εγώ προσπαθώ να δώσω και ελληνική ταυτότητα. Γίνεται πολλή δουλειά κάθε εβδομάδα. Ας την βλέπει ο κόσμος 15 μέρες το χρόνο. Δεν είναι η Φιλαρμονική που θα σου διεξάγει μόνο τις παρελάσεις. Η μεγαλύτερη επιτυχία είναι το ευρύ ρεπερτόριο της. Δεν είμαστε φιλαρμονική μόνο της παρέλασης και του εμβατηρίου. Τα κάνουμε όλα. Ούτε η Τρίπολη ούτε η Καλαμάτα  συγκρίνονται με μας. Παίζουμε κομμάτια που κεντρίζουν τους νέους να έρθουν σε εμάς και να ασχοληθούν. Παίζουμε κομμάτια που αναπολούν οι μεγαλύτεροι και κυρίως  που δεν προσβάλουν κανέναν,  συγκινούν και αφυπνίζουν τους περισσότερους.
Σαράντα παρελάσεις έχω κάνει στη Σπάρτη, συμφωνίες κλπ. Δεν έχουμε βέβαια 59 σολίστες, όπως στην Αθήνα. Αν όμως σκεφτείτε ότι και ο τελευταίος μουσικός μας έχει  παίξει νότα-νότα Verdi,  ε αυτό είναι άθλος για τη Σπάρτη και τη Λακωνία.

Και ζεϊμπέκικα στην φιλαρμονική;
Θα βάλουμε Ζαμπέτα, θα προσπαθήσουμε Χιώτη που είναι πολύ δύσκολο, Μαρκόπουλο και Ξαρχάκο. Αναφορικά με τα ζεϊμπέκικα, τα 9/8 είναι πολύ δύσκολος ρυθμός και ιδιαίτερα για τους κλασσικούς. Είχα πολύ άγχος για το αποτέλεσμα και φοβόμουνα για τυχόν λάθη. Τα λάθη της μπάντας σε ένα τέτοιο ρυθμό την στιγμή που παίζει, δεν μπορούν να διορθωθούν. Καταστράφηκε το κομμάτι και διαλύθηκε η μπάντα. Τεράστια δυσκολία για μία μπάντα. Κι όμως θα το κάνουμε.

Πληρώνονται όσοι συμμετέχουν στην μπάντα;
Ναι, αλλά μην φανταστείτε κάποιο παχυλό ποσό. Τώρα οι μεγάλοι παίρνουν από 200-250 ευρώ το μήνα για δύο φορές τη βδομάδα πρόβα και Πρωτοχρονιά, Απόκριες, Μεγάλη Παρασκευή, Ανάσταση, Πάσχα και σε όλα τα μεγάλα γεγονότα της πόλης μας,  μακριά από τις οικογένειες τους.
 Βεβαίως τα χρήματα αυτά είναι συμβολικά. Σηματοδοτούν μία ηθική δέσμευση απʼ τη μεριά τους. Καθορίζει μια υποχρέωση από την πλευρά των μουσικών. Υπογράφουν μια τέτοια σύμβαση μπαίνοντας στην φιλαρμονική, την οποία με την ευκαιρία, την έφτιαξε ο πατέρας σας, ο Ανδρέας Χιώτης, ως πρόεδρος της Δημοτικής Φιλαρμονικής.

Ο κόσμος ανταποκρίνεται;
Τα εκατό άτομα που συμμετέχουν στη φιλαρμονική (όχι μόνο οι μουσικοί), είναι η εκκωφαντική απάντηση στο ερώτημά σας. Πότε υπήρχαν τόσα άτομα; Τώρα βρίσκεται στην καλύτερη φάση της , από την ίδρυσή της.
Η ανάπτυξη της όμως σταματάει κάπου εδώ, αφού τα έχουμε κάνει όλα. Από εδώ και πέρα έχουμε δύσκολη δουλειά, να διατηρήσουμε δηλαδή ψηλά το επίπεδο τα επόμενα χρόνια. Δεν νομίζω ότι πρέπει να γίνει επαγγελματική με μισθούς. Δεν νομίζω.

Πότε ξεκίνησε η εξωστρέφεια της φιλαρμονικής;
Μετά την πεπατημένη σαράντα χρόνων και κάμποσα χρόνια αφού ανέλαβα. Παρουσιάσεις με λίγα και εύκολα κομμάτια κάθε Πάσχα, 28η, 25η και μόνο. Αφού οι άλλοι ενδιαφερόμενοι δήμοι  είδαν ότι κάναμε καλή δουλειά, μας καλέσανε στη Λάρνακα, στην Κύπρο, και στη Λαμία, Σόπρον, Μπαρτσελώνα. Οι προηγούμενοι έδωσαν τη φλόγα στη φιλαρμονική, εμείς την ανασηκώσαμε για να τη δει όλη η Ελλάδα και όχι μόνο.

Ο Δήμος Σπαρτιατών πόσο την ενίσχυσε;
Εγώ συνέχεια ήμουν με μια παραίτηση στην τσέπη. Για πολλά χρόνια, ήταν λίγοι αυτοί που ήταν ικανοί στο συμβούλιο  να σκεφτούν το παραμικρό,  για το καλό και την ανάπτυξη της φιλαρμονικής. Η βοήθεια ήρθε από εμάς τους ίδιους και βέβαια διεκδικώντας έντονα και μερικές φορές με τσακωμούς. Θα πάρουμε αυτά τα όργανα, θα παίξουμε αυτό το ρεπερτόριο.
Όμως σας φτιάξανε το κτίριο πολύ όμορφο εσωτερικά.
Ελάτε και θα καταλάβετε τι έγινε και εκεί. Μέσα θα βρείτε το προσωπικό μας γούστο και την προσωπική μας εργασία. Ήταν παλιά δημόσια λουτρά μέχρι το 1965, οπότε αντιλαμβάνεστε ότι το κτίριο ήταν ακατάλληλο. Από το 1990 άρχισα τις διορθώσεις που συνεχίζω μέχρι σήμερα με  έπιπλα από το παλαιό δημαρχείο που βρίσκονταν πεταμένα στις αποθήκες και τα έκανα καινούρια, και  με ριζικές ανακαινίσεις, ώστε το κτίριο να γίνει αντάξιο του έργου που επιτελείται εκεί.   

Πόσο  ορίζετε τα πολιτιστικά δρώμενα στο δήμο;
Καθόλου. Χρόνια τώρα δεν με ρωτούσαν, δεν με άκουγαν. Τώρα τελευταία, έχουν αρχίσει να με ρωτάνε κάποια πράγματα. Αν έχετε πάει στη Βενετία ή στη Βιέννη θα γνωρίζετε ότι οι μουσικοί παίζουν στους δρόμους, με τις μικρές τους μπάντες. Στην πλατεία του Αγίου Μάρκου στην Βενετία, υπάρχουν τρεις ορχήστρες χωρίς να ενοχλεί η μία την άλλη, είναι δημοτικές και ο κόσμος το απολαμβάνει. Ο δήμος Σπάρτης δίνει πέντε ή δέκα χιλιάδες ευρώ για μια εμφάνιση για δύο ώρες. Εμείς στη φιλαρμονική θα μπορούσαμε με τα ίδια χρήματα και λιγότερα να κρατήσουμε μουσικά ζωντανή την πόλη, για δέκα ημέρες. Να περνάνε από την πλατεία οι σπαρτιάτες και οι επισκέπτες και να τρελαίνονται.

Τι λείπει λοιπόν; Η φαντασία;
Δεν υπάρχει όραμα, φαντασία, γνώσεις και δεν ρωτάνε. Αυτό θα ήταν πραγματικό πολιτιστικό καλοκαίρι. Κάθε μέρα και κάθε ώρα με διαφορετικά μουσικά πράγματα σε διαφορετικούς ανοιχτούς χώρους. Μόνο ο νομάρχης το έχει ακούσει αυτό από μένα και μου είπε να συναντηθούμε να το συζητήσουμε. Είναι δύσκολο εγχείρημα, αλλά θα τα καταφέρουμε, αν μου πουν  ΟΚ.

Με τους συλλόγους στη Σπάρτη συνεργάζεστε; Σας ζήτησαν ποτέ τίποτα;
Όχι. Βέβαια είναι πολύ θετικό που τα ωδεία παίρνουν το χώρο της πλατείας ή άλλους και εκθέτουν το έργο τους. Είμαι αντίθετος όμως στο να γίνονται την ίδια ημέρα πολλά μαζί. Αν κάνουμε το πολιτιστικό μουσικό καλοκαίρι, χωράνε σʼ αυτό το εγχείρημα και όλα τα ιδιωτικά ωδεία. Φιλαρμονική, τοπικά, ωδεία, συγκροτήματα, οι «Λακεδαίμονες» κα. Φτιάχνεται έτσι μια ωραία βεντάλια πολιτισμού, δίνοντας ζωή στη Σπάρτη, δουλειά στα μαγαζιά, και επαφή και ευδαιμονία στους  ανθρώπους. Πρόσφατα, ο πρόεδρος του Πνευματικού Κέντρου κ. Χρ. Μακρής με κάλεσε να κουβεντιάσουμε για να κάνουμε κάτι για το καλοκαίρι του 2010.

Τι προτείνετε προκειμένου πολιτιστικά να βελτιωθούν ακόμα περισσότερο τα πράγματα;
Πρέπει να γίνει το πολιτιστικό μουσικό καλοκαίρι 10ήμερα, 20ήμερο ή και περισσότερο. Το χειμώνα δυστυχώς δεν υπάρχει αίθουσα να φιλοξενήσει τέτοια γεγονότα. Υπήρχε το κινηματοθέατρο «Άνεσις» που κατεδαφίστηκε, ενώ έπρεπε να το έχει πάρει ο δήμος Σπάρτης. Έχω βέβαια την αίθουσα του Διοικητηρίου στα υπόψη μου .
Ο δρόμος Πλήθωνος Γεμιστού είναι καταπληκτικός. Έχει θέα το πάρκο του Μουσείου κι όμως μέχρι χθες ήταν δημόσια ουρητήρια. Ευτυχώς που άνοιξαν κάποια καταστήματα και μας έσωσαν από την κατάσταση του σκότους. Πρέπει να πεζοδρομηθεί με φαναράκια κι είναι ιδανικός για τέτοιου είδους εκδηλώσεις. Ανθρώπινος.
Να περιφραχθεί και να φωτιστεί η παιδική χαρά και το πάρκο της Ευαγγελίστριας όπου καίνε λιγότερα από τα μισά φανάρια, και που είναι χώρος διακίνησης ναρκωτικών. Δεν μπορείς να κρατάς μια πόλη όμηρο γιατί αρέσκονται μερικοί ανίκανοι για προσωπικό όφελος  να διεκδικούν τίτλους και αξιώματα.

Με τον «Καλλικράτη» τι γίνεται;
Φοβάμαι μην μας διαλύσουν και ξαναγίνουμε μπάντα παρελάσεων ή τρέχουμε σε κάθε χωριό για ψίλου πήδημα. Πρέπει να είναι πολύ έξυπνος ο δήμαρχος για να προστατέψει τη Φιλαρμονική.
Είχα παίξει στην αρχή στην πλατεία των εργατικών κατοικιών με ακροατήριο τριών ατόμων. Αυτά δεν πρέπει να γίνονται. Και όταν ρώτησα γιατί μας φέρατε εδώ, απάντησαν ότι δεν πειράζει σας ακούνε μέσα από τα σπίτια τους. Τέτοια συμβαίνουν. Στο τέλος θα μας ζητήσουμε να πάμε και να παίξουμε από γειτονιά σε γειτονιά και από χωριό σε χωριό για να ακούσουν όλοι οι δημότες. Γιατί δεν πάμε το «Σπάρταθλον» στην Καλογωνιά; Δεν έχει δημότες εκεί;
Πρέπει να μην υποβαθμίσουμε την  Φιλαρμονική, να μείνει κεντρικά και να υπάρχει επίπεδο. Να τη σέβονται.
Ποιος είναι ο πολιτικός σας προβληματισμός σαν ενεργός πολίτης;
Οι πολιτικοί πρέπει να έχουν έναν άνθρωπο κλειδί σε κάθε τομέα για να παράγουν έργο. Δεν τα ξέρουν και δεν μπορούν μόνοι τους. Τώρα δεν είναι σωστά μοιρασμένοι οι ρόλοι.
Οι εκλεγμένοι μπαίνουν σε συγκεκριμένες θέσεις. Οι μη εκλεγμένοι επειδή βοήθησαν στην προεκλογική εκστρατεία, δεν πρέπει να εξαργυρώσουν τη συμμετοχή τους με έναν μισθό.
Πρέπει σώνει και καλά να είναι στην πολιτική αυτοί; Πρέπει να μάθουν οι επαγγελματίες πολιτικοί να έχουν επιτελείο για όλους τους τομείς, μη πολιτικούς αλλά άξιους συνεργάτες, οι οποίοι  πρέπει να έχουν όρεξη για δουλειά, άρα αγάπη για τον κάθε τομέα που θα ασχοληθούν. Οι επαγγελματίες πολιτικοί τί αγαπάνε;
Αυτή είναι η συνταγή της επιτυχίας. Πάρτε ανθρώπους που αγαπάνε αυτό που κάνουν στη ζωή τους για να έχετε έργο.
ΔΕΙΤΕ ΤΑ ΟΛΑ ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΕΙΣ
του ΚΥΡ
Το κλίκ της ημέρας
του ΚΥΡ
oncologists.gr

Πρόσφατα Νέα